Logo optyk.radom.pl
Aktualnie przegl膮dasz
Strona G艂贸wna

Za膰ma, Objawy, rodzaje i leczenie

Za膰ma - objawy, rodzaje, leczenie


Za膰ma (艂ac. cataracta, ang. cataract) jest najcz臋stsz膮 zmian膮 patologiczn膮 soczewki oka, kt贸ra polega na jej cz臋艣ciowym lub ca艂kowitym zm臋tnieniu. Jest ona r贸wnie偶 najcz臋stsz膮 przyczyn膮 pogorszenia ostro艣ci wzroku, kt贸rego nie mo偶na skorygowa膰 optycznie. Stopie艅 upo艣ledzenia widzenia zale偶y od umiejscowienia zm臋tnie艅 w soczewce oraz od stopnia ich zawansowania.

W pocz膮tkowym stadium za膰ma objawia si臋 obni偶onym poczuciem kontrastu, co przez pacjenta jest odbierane jako pogorszenie ostro艣ci widzenia w gorszych warunkach o艣wietlenia. W miar臋 rozwoju choroby pojawia si臋 zamglone, nieostre widzenie. Charakterystycznym objawem w tym stadium jest cz臋ste przecieranie soczewek okularowych przez pacjenta, kt贸ry ma wra偶enie, 偶e jego okulary s膮 ci膮gle zabrudzone. Nieleczona za膰ma prowadzi do 艣lepoty. Jest to jednak utrata widzenia odwracalna.


JAKIE S膭 RODZAJE ZA膯MY?


Za膰m臋 dzielimy na za膰m臋 wrodzon膮 i nabyt膮.
O za膰mie wrodzonej m贸wimy wtedy, gdy zm臋tnienie soczewki wyst臋puje ju偶 w chwili urodzenia. Za膰ma wrodzona mo偶e wyst臋powa膰 jako zmiana dziedziczna lub jako zaburzenie rozwojowe soczewki. Istotny wp艂yw na obecno艣膰 za膰my maj膮 zaburzenia przemiany materii, niedo偶ywienie, zatrucia lub przebyte choroby zaka藕ne matki. Za najcz臋stsz膮 przyczyn臋 podaje si臋 uszkodzenie wirusem r贸偶yczki, kt贸ry jest szczeg贸lnie niebezpieczny w pierwszych trzech miesi膮cach 偶ycia p艂odowego. Za膰ma wrodzona mo偶e by膰 te偶 nast臋pstwem uszkodzenia promieniowaniem jonizuj膮cym lub lekami. Obecno艣膰 za膰my wrodzonej nie tylko powoduje obni偶enie ostro艣ci wzroku, ale r贸wnie偶 zaburza rozw贸j prawid艂owego widzenia. Prowadzi to zazwyczaj do rozwoju niedowidzenia w oku z za膰m膮 lub w oku, w kt贸rym zm臋tnienie jest wi臋ksze. W przypadku za膰my obuocznej niezb臋dne jest przeprowadzenie operacji usuni臋cia obu soczewek ju偶 w pierwszych miesi膮cach 偶ycia i dobraniu dziecku okular贸w lub soczewek kontaktowych.

Za膰m臋 nabyt膮, w zale偶no艣ci od przyczyny mo偶emy podzieli膰 na:
- Za膰m臋 starcz膮
- Za膰m臋 urazow膮
- Za膰m臋 metaboliczn膮
- Za膰m臋 toksyczn膮
- Za膰m臋 wik艂aj膮c膮

Za膰ma starcza jest najcz臋stsz膮 form膮 za膰my. Jedynym objawem jest post臋puj膮ce pogorszenie wzroku. Pocz膮tki choroby mog膮 wyst臋powa膰 ju偶 w wieku 40 lat, a w wi臋kszo艣ci przypadk贸w ujawnia si臋 oko艂o 60 roku 偶ycia. Tempo rozwoju za膰my jest bardzo indywidualne. Soczewka oczna mo偶e traci膰 stoj膮 przezroczysto艣膰 bardzo powoli 鈥 latami. Niekiedy jednak znaczne pogorszenie widzenia mo偶e nast膮pi膰 bardzo szybko, w przeci膮gu miesi膮ca. Rozw贸j za膰my mo偶e przyspieszy膰 niew艂a艣ciwa, uboga w antyoksydanty dieta i palenie papieros贸w. Niebezpieczna jest r贸wnie偶 nadmierna ekspozycja na promieniowanie elektromagnetycznie, czyli 艣wietlne, w szczeg贸lno艣ci promienie UV A i UV B oraz promienie podczerwone.

Za膰ma urazowa jest najcz臋艣ciej konsekwencj膮 bezpo艣rednich uraz贸w ga艂ki ocznej takich jak rana przenikaj膮ca, cia艂o obce wewn膮trzga艂kowe lub st艂uczenie.

Za膰ma metaboliczna wyst臋puje najcz臋艣ciej u chorych na cukrzyc臋. W cukrzycy wyst臋puj膮 dwa typy za膰m:
- Za膰ma starcza, kt贸ra pojawia si臋 wcze艣niej i mo偶e rozwija膰 si臋 szybciej u cukrzyk贸w ni偶 u os贸b bez cukrzycy.
- Za膰ma cukrzycowa w艂a艣ciwa, kt贸ra jest rezultatem zaburze艅 biochemii soczewki. Wyst臋puje na og贸艂 obustronnie i niekiedy mo偶e mie膰 bardzo gwa艂towny przebieg. Ca艂kowite zm臋tnienie soczewki mo偶e nast膮pi膰 w przeci膮gu kilku dni.

Za膰ma toksyczna powstaje w stanach toksycznych organizmu, tak偶e spowodowanych lekami. Przyk艂adem jest za膰ma posterydowa. U os贸b leczonych sterydami istnieje ryzyko szybszego pojawienia si臋 za膰my.

Za膰ma wik艂aj膮ca jest konsekwencj膮 innych, najcz臋艣ciej zapalnych, chor贸b oczu.

 

JAK WYGL膭DA LECZENIE ZA膯MY?


Jedynym skutecznym leczeniem za膰my jest metoda operacyjna. Dawniej zabieg polega艂 jedynie na usuni臋ciu starej, zm臋tnia艂ej soczewki. Oko by艂o po zabiegu bezsoczewkowe (afakijne). Pacjent po operacji mia艂 wysok膮 nadwzroczno艣膰 i zmuszony by艂 u偶ywa膰 silnych, grubych szkie艂 korekcyjnych o mocy zwykle powy偶ej +10 dioptrii.

Dzisiejsze metody operacyjne opieraj膮 si臋 na usuni臋ciu starej, zm臋tnia艂ej soczewki i wczepieniu w jej miejsce nowej, sztucznej soczewki wewn膮trzga艂kowej w trakcie jednego zabiegu. Moc wszczepianej soczewki kalkuluje si臋 zazwyczaj tak, aby uzyska膰 miarowo艣膰 oka, czyli 偶eby pacjent po zabiegu nie musia艂 u偶ywa膰 okular贸w do dali. Czyli podczas zabiegu usuni臋cia za膰my mo偶na r贸wnie偶 skorygowa膰 wad臋 wzroku. Dzi臋ki wprowadzeniu wewn膮trzga艂kowych soczewek torycznych mo偶liwa jest r贸wnie偶 korekcja astygmatyzmu. Istniej膮 r贸wnie偶 soczewki wewn膮trzga艂kowe kt贸re umo偶liwiaj膮 ostre widzenie zar贸wno do dali jak i bli偶y, czyli koryguj膮 prezbiopi臋 (starczowzroczno艣膰). S膮 to tzw. soczewki pseudoakomoduj膮ce.

Decyzj臋 o usuni臋ciu za膰my podejmuje si臋 zwykle w贸wczas, gdy widzenie pogarsza si臋 do tego stopnia, 偶e utrudnia to normalne 偶ycie pacjentowi. Z decyzj膮 o zabiegu nie nale偶y zbyt d艂ugo czeka膰, gdy偶 zaawansowane zmiany za膰mowe mog膮 oznacza膰 znaczne stwardnienie soczewki, a to z kolei mo偶e utrudnia膰 przeprowadzenie zabiegu i wi膮za膰 si臋 z wi臋kszym ryzykiem powik艂a艅.

Operacja usuni臋cia za膰my jest ca艂kowicie bezbolesna. Zabieg odbywa si臋 w znieczuleniu kropelkowym i trwa oko艂o 15-20 minut. Ostro艣膰 widzenia poprawia si臋 praktycznie natychmiast po zabiegu.

We wczesnym stadium choroby w przypadku za膰my zwi膮zanej z wiekiem, stosuje si臋 preparaty w postaci kropli do oczu. Ich dzia艂anie ma na celu popraw臋 metabolizmu soczewkowego i tym samym powstrzymanie rozwoju za膰my. Skuteczno艣膰 tych preparat贸w jest trudna do udowodnienia, poniewa偶 szybko艣膰 rozwoju za膰my jest indywidualnie r贸偶na.

FAQ - PYTANIA I ODPOWIEDZI


All right reserved by www.optyk.radom.pl